Қазақстандағы өнеркәсіптік кластерлер: жаңа өсу нүктелері
Фото: Pexels
Қазақстан экономикасының диверсификациясы және өнеркәсіптік салаларды дамыту бүгінгі күннің негізгі басымдықтарының бірі болып табылады. Соңғы жылдары елде өнеркәсіптік кластерлерді қалыптастыру бағытында белсенді жұмыс жүргізілуде.
Өнеркәсіптік кластер деп бір сала бойынша біріктірілген, өзара байланысты кәсіпорындардың, жеткізушілердің, зерттеу институттарының және білім беру мекемелерінің географиялық шоғырлануы түсініледі. Бұл модель инновацияларды, бәсекеге қабілеттілікті және экономикалық өсуді ынталандырады.
Негізгі бағыттар
Қазіргі уақытта бірнеше перспективалы бағыттар айқындалды:
- Ақпараттық технологиялар және цифрлық экономика: Нұр-Сұлтан және Алматы қалалары IT-стартаптар мен дата-орталықтардың негізгі орталықтарына айналуда.
- Ауыл шаруашылығы және тамақ өнеркәсібі: Оңтүстік аймақтарда мақта, бидай, жеміс-жидек өңдеу кешендері құрылуда.
- Жаңартылатын энергия көздері: ЖЭО жобалары мен жабдықтар шығару бойынша кластерлерді дамыту.
Мамандардың пікірі:
"Кластерлік тәсіл тек қана өндіріс тиімділігін арттырмайды, сонымен қатар жаңа жұмыс орындарын құруға, технологиялық трансфертке және экспорттық әлеуетті кеңейтуге ықпал етеді", – дейді экономика ғылымдарының кандидаты Ерлан Жұманов.
Шығындар мен кедергілер
Дегенмен, процесте бірқатар кедергілер бар. Олардың ішінде инфрақұрылымдық шектеулер, білікті кадрлардың жетіспеушілігі және ұзақ мерзімді инвестицияларды тарту қиындықтарын атап өтуге болады. Сондай-ақ, әртүрлі мемлекеттік органдар мен жеке сектор арасындағы тиімді ынтымақтастық механизмдерін жетілдіру қажет.
Болашақта кластерлерді дамытудың табыстылығы мемлекеттік қолдау мен жеке бизнестің инновациялық әлеуетін үйлестіруге, сондай-ақ халықаралық тәжірибеге сүйенуге байланысты болады.
